بیخوابی و خماری ترک متادون چند روز است؟ علائم و راههای تسکین
انتشار: ۲ مهر ۱۴۰۵، بهروزرسانی: ۲ مهر ۱۴۰۵، در انتظار بازبینی پزشک
خلاصه در یک نگاه
علائم ترک متادون معمولاً تا ۳۰ ساعت بعد از آخرین مصرف شروع میشود و بیخوابی از علائم اولیهٔ آن است. منابع معتبر برای مدت بیخوابی عدد ثابتی نمیدهند؛ طبق راهنمای NICE دورهٔ سمزدایی در مرکز اقامتی تا ۴ هفته و در درمان سرپایی تا ۱۲ هفته است، و هرچه متادون آهستهتر کم شود علائم ملایمتر است. داروی تسکین را فقط پزشک کلینیک باید تجویز کند.
فهرست مطالب
خماری ترک متادون از کی شروع میشود؟
علائم ترک معمولاً تا ۳۰ ساعت بعد از آخرین مصرف متادون شروع میشود؛ این فاصله برای هروئین حدود ۱۲ ساعت است.[۱] دلیلش این است که متادون آهستهتر اثر میکند و مدت بیشتری در بدن میماند.[۲]
علائم ترک متادون
کتابخانهٔ ملی پزشکی آمریکا علائم ترک مواد افیونی، از جمله متادون، را در دو مرحله فهرست کرده است.[۱]
علائم اولیه:
- بیقراری و اضطراب
- درد عضلانی
- اشکریزش و آبریزش بینی
- بیخوابی
- تعریق و خمیازه
علائم بعدی:
- دلپیچه و اسهال
- حالت تهوع و استفراغ
- گشاد شدن مردمکها
- سیخ شدن موهای بدن
این علائم بسیار آزاردهندهاند، اما به خودی خود معمولاً جان را تهدید نمیکنند.[۱] یک استثنای مهم وجود دارد: اگر کنار متادون الکل یا قرصهای آرامبخش از خانوادهٔ بنزودیازپین (مثل آلپرازولام یا کلونازپام) هم مصرف میکنید، قطع آنها میتواند خطرناک باشد و به تشنج یا حالتهای تهدیدکنندهٔ زندگی برسد.[۵][۶] در این حالت ترک باید حتماً زیر نظر پزشک باشد.
بیخوابی و خماری ترک متادون چند روز طول میکشد؟
منابع معتبری که بررسی کردیم برای مدت بیخوابی یا خماری متادون یک عدد ثابت نمیدهند، و بهتر است به عددهای قطعی که در اینترنت میبینید اعتماد نکنید. آنچه منابع میگویند این است:
- طبق راهنمای مؤسسهٔ ملی سلامت و مراقبت بریتانیا (NICE)، دورهٔ سمزدایی از مواد افیونی معمولاً در مرکز اقامتی یا بستری تا ۴ هفته و در درمان سرپایی تا ۱۲ هفته طول میکشد.[۳]
- وقتی متادون بهتدریج و در مدتی طولانی کم شود، علائم ترک ملایمتر است.[۱]
| زمان | آنچه منابع میگویند |
|---|---|
| تا ۳۰ ساعت بعد از آخرین مصرف | شروع علائم ترک متادون[۱] |
| دورهٔ سمزدایی در مرکز اقامتی یا بستری | معمولاً تا ۴ هفته[۳] |
| دورهٔ سمزدایی سرپایی | معمولاً تا ۱۲ هفته[۳] |
| بعد از سمزدایی | از دست رفتن تحمل و خطر بیشتر مسمومیت در صورت مصرف دوباره[۳] |
اگر بیخوابی یا خماری شما شدید است، با پزشک کلینیک دربارهٔ آهستهتر کردن برنامهٔ کاهش صحبت کنید.
داروی تسکین درد خماری متادون
طبق راهنمای NICE، متادون یا بوپرنورفین داروهای خط اول سمزدایی از مواد افیونیاند و علائم ترک را کم میکنند.[۱][۳] پزشک برای علائمی مثل اضطراب، دردهای عضلانی، تعریق، آبریزش بینی و دلپیچه داروهای کمکی دارد، و برای استفراغ، اسهال و بیخوابی هم دارو تجویز میکند.[۱]
این داروها را خودتان تهیه نکنید. بعضی قرصهای خوابآور و آرامبخش همراه مواد افیونی خطر مسمومیت و مرگ را بالا میبرند.[۳][۶] داروهایی که با عنوان «ترک تضمینی» یا «بدون درد» فروخته میشوند هم نه مقدارشان معلوم است و نه ترکیبشان. از کلینیک خود بپرسید.
در زمان ترک متادون چه بخوریم؟
راهنمای NICE به کسی که در حال ترک مواد افیونی است چهار توصیه دربارهٔ سبک زندگی میکند: غذای متعادل، نوشیدن آب کافی، بهداشت خواب و ورزش منظم.[۳]
- آب کافی بنوشید، بهخصوص اگر اسهال یا استفراغ دارید.
- غذای متعادل بخورید، حتی اگر اشتها ندارید.
- بهداشت خواب یعنی عادتهایی مثل رفتن به رختخواب در ساعت ثابت هر شب.
- فعالیت بدنی منظم، حتی پیادهروی سبک، بخشی از همین توصیههاست.
هیچ خوراکی یا دمنوشی علائم ترک را «از بین نمیبرد». اگر علائم شدید است، راهحل تنظیم برنامهٔ کاهش دارو با پزشک است.
مهمترین خطر بعد از ترک
بعد از سمزدایی، بدن تحملش را به مواد افیونی از دست میدهد. به همین دلیل اگر فرد دوباره مصرف کند، خطر مسمومیت و مرگ بیشتر میشود، و الکل یا قرصهای آرامبخش این خطر را بیشتر هم میکنند.[۳] این را به خانواده هم بگویید. نشانههای مسمومیت و کاری که باید کرد در صفحهٔ کمک فوری آمده است.
پیش از تصمیم به ترک متادون
قطع متادون تصمیمی است که باید با پزشک گرفت. مروری در سال ۲۰۲۱ یادآوری میکند که بیشتر بیماران برای حفظ پیشرفتشان باید مدتی طولانی دارو را ادامه دهند و قطع دارو خطرهایی دارد.[۴] این مرور پیشنهاد میکند بیمار و درمانگر با هم بسنجند که آیا زمان قطع رسیده است یا نه.[۴]
اگر تصمیم گرفتید، ترک را در کلینیک سرپایی با کاهش تدریجی، یا اگر علائم سنگین است در مرکز اقامتی یا بستری انجام دهید. دربارهٔ ترک در خانه، راهنمای ترک اعتیاد در منزل را بخوانید.
پرسشهای رایج
ترک متادون چند روز طول میکشد؟
طبق راهنمای NICE، دورهٔ سمزدایی از مواد افیونی معمولاً در مرکز اقامتی یا بستری تا ۴ هفته و در درمان سرپایی تا ۱۲ هفته است. برنامهٔ دقیق را پزشک براساس مقدار دارو و وضعیت شما تعیین میکند.
بیخوابی ترک متادون خطرناک است؟
علائم ترک مواد افیونی آزاردهندهاند اما به خودی خود معمولاً جان را تهدید نمیکنند. با این حال خودتان قرص خواب نخورید؛ بعضی خوابآورها همراه مواد افیونی خطر مسمومیت را بالا میبرند. از پزشک کلینیک دارو بخواهید.
ترک یکدفعهٔ متادون درست است؟
نه. متادون را نباید ناگهان و بدون نظر پزشک قطع کرد. کاهش آهسته و طولانی شدت علائم ترک را کم میکند.
بعد از ترک متادون اگر دوباره مصرف کنم چه میشود؟
بعد از سمزدایی بدن تحملش را از دست میدهد و مصرف دوباره خطر مسمومیت و مرگ را بیشتر میکند؛ الکل و قرصهای آرامبخش این خطر را بیشتر هم میکنند.
کلینیک سرپایی نزدیک خود را برای کاهش تدریجی متادون پیدا کنید
راهنماهای مرتبط
- متادون چیست؟ قرص و شربت متادون، کاربرد و خطرهای مهم
متادون چطور در درمان اعتیاد به مواد افیونی کار میکند، فرق قرص و شربت، مقایسه با تریاک و شربت اپیوم، خطرهای مهم و نشانههای مسمومیت؛ با منبع.
- ترک تریاک: علائم، مدت، ترک کمدرد و اینکه چه بخوریم
علائم ترک تریاک، مدت دورهٔ سمزدایی طبق راهنمای NICE، روشهای کم کردن درد با کمک پزشک، اینکه در دورهٔ ترک چه بخوریم و خطر تریاک ناخالص؛ با منابع علمی.
- ترک اعتیاد در منزل: کی شدنی است و کی خطرناک؟
ترک اعتیاد در خانه برای کدام مواد با کمک پزشک شدنی است، چرا ترک الکل و قرص آرامبخش در خانه خطرناک است، ترک شیشه در منزل و چرا «سریعترین روش» پرخطرترین است.
منابع
- [۱] Opiate and opioid withdrawal، U.S. National Library of Medicine (MedlinePlus)
- [۲] Medications for Opioid Use Disorder، National Institute on Drug Abuse (NIDA)
- [۳] Drug misuse in over 16s: opioid detoxification (CG52), Recommendations، National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
- [۴] Discontinuing Methadone and Buprenorphine: A Review and Clinical Challenges (Zweben et al.)، Journal of Addiction Medicine، ۲۰۲۱
- [۵] Alcohol withdrawal، U.S. National Library of Medicine (MedlinePlus)
- [۶] FDA requiring Boxed Warning updated to improve safe use of benzodiazepine drug class، U.S. Food and Drug Administration، ۲۰۲۰